Οπτική αντίληψη:

Πως βλέπουμε:

Η ανθρώπινη όραση είναι μια εξαιρετικά πολύπλοκη διαδικασία που ακόμα και σήμερα δε μας είναι απόλυτα γνωστή. Περιλαμβάνει ακαριαία αλληλεπίδραση του ματιού και του εγκεφάλου μέσω ενός δικτύου νευρώνων κι άλλων αντίστοιχων κυττάρων. Αρχικά, υπάρχει η διέγερση των οπτικών "παραληπτών" του φωτός και η μεταφορά ηλεκτρικών σημάτων στον εγκέφαλο μέσω οπτικών νεύρων. Η πληροφορία επεξεργάζεται σε διάφορα στάδια και τελικά έχουμε την εικόνα του ειδώλου.
Human eye
Human eye

Το ανθρώπινο μάτι φέρει μια σειρά "εργαλείων" ώστε να λάβει την εικόνα ενός αντικειμένου. Τα κυριότερα από αυτά είναι ο φακός (lens), η ίριδα (iris), ο κερατοειδής χιτώνας (retina) και το οπτικό νεύρο (optic nerve). Η συνεργασία αυτών στοιχείων του ανθρώπινου ματιού, αλλά και πολλών άλλων ακόμα, είναι υπεύθυνη για την ανθρώπινη όραση. Όταν βλέπουμε ένα αντικείμενο, αυτό, μέσω της ίριδας και του φακού, σχηματίζει ένα είδωλο στον κερατοειδή χιτώνα, ο οποίος είναι μια μεμβράνη που περιλαμβάνει εκατομμύρια κύτταρα. Αυτά τα κύτταρα ανιχνέυουν το φως και μετατρέπουν το είδωλο του σώματος σε ηλεκτρικά σήματα. Αυτά τα σήματα μεταφέρονται στον εγκέφαλο. Η ίριδα είναι υπεύθυνη για την ποσότητα του φωτός, το οποίο διέρχεται μέσα στο μάτι.

Ανθρώπινη όραση

Ο οφθαλμός αποτελεί κλειστό όργανο και μοιάζει με κοίλη σφαίρα διαμέτρου περίπου 24 mm. Απαρτίζεται από ένα οπτικό τμήμα, το οποίο εστιάζει την οπτική εικόνα στους φωτοαισθητήρες (φωτοϋποδοχείς) και ένα νευρικό τμήμα το οποίο μετατρέπει την οπτική εικόνα σε μια δεδομένη αλληλουχία νευρικών εκφορτίσεων.
Οι φωτοαισθητηρες είναι ευαίσθητοι μόνο σε εκείνο το μικρό τμήμα του ευρύτατου φάσματος της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας το οποίο καλείται ορατό φως. Όλα τα σώματα εκπέμπουν ηλεκτρομαγνητική ενέργεια, η οποία μεταδίδεται με μορφή παλμικών δονήσεων που ονομάζονται ηλεκτρομαγνητικά κύματα. Οι όροι που περιγράφουν την ενέργεια της ακτινοβολίας είναι τα μήκη κύματος και οι συχνότητες. Το μήκος κύματος είναι η απόσταση μεταξύ δυο διαδοχικών κυματικών μορφών της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας. Η συχνότητα των κυμάτων της ακτινοβολίας μεταβάλλεται αντιστρόφως ανάλογα με το μήκος κύματος της ακτινοβολίας.

Ο άνθρωπος λοιπόν, είναι ικανός να διαχωρίζει τις αλλαγές στην ποιότητα και την ποσότητα της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας και να τη μεταφράζει ως αίσθηση του χρώματος και της φωτεινότητας. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι όλα τα αντικείμενα είναι άχρωμα και ότι η αίσθηση του χρώματος επινοείται μόνο στο ανθρώπινο εγκέφαλο. Αυτό το γεγονός είναι ιδιαίτερα σημαντικό μια και εξηγεί πολλά φαινόμενα σχετιζόμενα με το χρώμα.
ΟΡΑΤΟ ΦΑΣΜΑ
spectrum
spectrum

ΦΑΣΜΑ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ
Κάθε αντικείμενο μεταδίδει φωτεινά κύματα σε όλες τις διευθύνσεις από κάθε σημείο του. Προτού σχηματιστεί ένα ακριβές είδωλο κάθε σημείου του αντικειμένου, τα οπτικά αυτά κύματα πρέπει να διέλθουν μέσω του οπτικού μας συστήματος. Στον οφθαλμό, η εικόνα του αντικειμένου που βλέπουμε, σχηματίζεται επάνω στον αμφιβληστροειδή χιτώνα του οφθαλμού. Ο αμφιβληστροειδής είναι μια λεπτή στιβάδα νευρικού ιστού η οποία βρίσκεται στο πίσω τμήμα της σφαίρας του οφθαλμού. Περιέχει φωτοαισθητήρες, τα κωνία και τα ραβδία, καθώς επίσης και πέντε τύπους νευρώνω. Η λειτουργία της όρασης είναι διαφορετική στο φωτεινό περιβάλλον (φωτοπική) από την όραση στο σκοτάδι ή ημίφως (σκοτοπική).
eye
eye

ΔΟΜΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΟΦΘΑΛΜΟΥ

Αντίληψη των χρωμάτων

Η διαδικάσία της αντίληψης των χρωμάτων είναι ειδική λειτουργία του μηχανισμού της όρασης που έχει σκοπό την αναγνώριση των διαφόρων μηκών κύματος που συνθέτουν τις ακτινοβολίες του ορατού φάσματος. Η αναγνώριση των χρωμάτων γίνεται στον αμφιβληστροειδή μόνο από τα κωνία(ή κωνικά κύτταρα).



ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ ΚΩΝΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ
Ο οφθαλμός μπορεί να διακρίνει 200 περίπου αποχρώσεις που δημιουργούνται από το συνδυασμό 3 βασικών χρωμάτων : κόκκινο, πράσινο και μπλε. Σε κάθε μια από αυτές τις αποχρώσεις ο ανθρώπινος οφθαλμός μπορεί να ξεχωρίσει 500 χρώματα ανάλογα με την λαμπρότητά τους, και 20 ανάλογα με την πυκνότητά τους. Με άλλα λόγια το οπτικό μας σύστημα μπορεί να διακρίνει ένα εκατομμύριο ερεθίσματα ως διαφορετικά ανάλογα με το χρώμα τους.
Οι θεωρίες για την αντίληψη των χρωμάτων είναι :
1)Η τριχρωματική θεωρία των Young-Helmotz σύμφωνα με την οποία υπάρχουν 3 είδη κωνίων με ευαίσθητες ουσίες για το κόκκινο, το πράσινο και το μπλε. Με την ταυτόχρονη και ισοδύναμη διέγερση και των 3 ειδών κωνίων προκαλείται το αίσθημα του λευκού φωτός.

2) Η τετραχρωματική ή των αντιθέτων χρωμάτων θεωρία του Hering σύμφωνα με την οποία υπάρχουν στα κωνία 3 διαφορετικές χρωστικές που ανάλογα με τη φάση μεταβολισμού του αμφιβληστροειδή διεγείρονται από διαφορετικού μήκους κύματος ακτινοβολίες.
Σήμερα οι επιστήμονες έχουν καταλήξει στο πως ο μηχανισμός της αντίληψης των χρωμάτων μπορεί να εξηγηθεί μόνο με το συνδυασμό των δύο θεωριών. Η αντίληψη μας για το χρώμα δεν εξαρτάται μόνο από ποιά μήκη κύματος αντανακλώνται από το ακτινοβολούμενο αντικείμενο, αλλά και από τη δομή και τη σύνθεση του φωτός

Ψευδαισθήσεις:

Ο όρος ψευδαίσθηση αναφέρεται σε μια αισθητηριακή εμπειρία (γίνεται αντιληπτή δηλαδή από τις αισθήσεις μας: όραση, ακόη, αφή, αίσθηση, όσφρηση) την οποία το άτομο βιώνει ως πραγματική, αλλά η οποία προκαλείται χωρίς εξωτερικά ερεθίσματα ή ερεθισμό των αισθητηριακών οργάνων. Οι ψευδαισθήσεις πολύ συχνά συγχέονται με τις παραισθήσεις, οι οποίες αναφέρονται σε λάθος ερμηνεία εξωτερικών ερεθισμών (π.χ. βλέπω την σκιά μου στον τοίχο και νομίζω ότι είναι κάποιος άνθρωπος). Το άτομο που έχει ψευδαισθήσεις μπορεί να μην γνωρίζει πάντα ότι τα όσα βιώνει δεν ανταποκρίνονται σε ερεθίσματα που υπάρχουν στο περιβάλλον του, οπότε βιώνει τα πάντα ως πραγματικά. Για παράδειγμα, κάποιος με ακουστικές ψευδαισθήσεις μπορεί να ακούει φωνές και στην προσπάθειά του να εκλογικεύσει αυτή την αίσθηση πιστεύει πραγματικά ότι κάποιος του μιλάει μέσα στο κεφάλι του. Πολλές φορές τα άτομα με ψευδαισθήσεις αναγνωρίζουν ότι τα όσα βιώνουν δεν είναι πραγματικά.
Οι ψευδαισθήσεις συχνά -αλλά όχι πάντοτε- είναι σύμπτωμα ψυχικής διαταραχής, αλλά πάντα σε συνδυασμό με άλλα συμπτώματα. Ως ψευδαισθήσεις αποκαλούμε και της οφθαλμαπάτες.

Οφθαλμαπάτης:

Το φαινόμενο της οφθαλμαπάτης συνίσταται στο ότι εσφαλμένα αντιλαμβανόμαστε κάτι διαφορετικό, απ’ αυτό που βλέπουν τα μάτια μας, ή δυσκολευόμαστε να έχουμε μια σαφή αντίληψη αυτού που βλέπουμε. Πρόκειται δηλαδή για μια ψευδαίσθηση, ή παιχνίδια του εγκεφάλου.


Παρενέργειες ενός λειτουργικού συστήματος

Τι ακριβώς είναι όμως μια οφθαλμαπάτη για την επιστήμη; «Ο όρος οφθαλμαπάτη συχνά χρησιμοποιείται χωρίς διάκριση για να περιγράψει τόσο την οπτική ψευδαίσθηση όσο και την οφθαλμαπάτη όχι μόνο από το ευρύ κοινό αλλά και στην επιστημονική βιβλιογραφία» εξηγεί μιλώντας στο «Βήμα» η Σουσάνα Μαρτίνεθ-Κόντε, διευθύντρια του Εργαστηρίου Οπτικής Νευροεπιστήμης του Νευρολογικού Ινστιτούτου Μπάροους στο Φίνιξ της Αριζόνας, η οποία ειδικεύεται στη μελέτη αυτού του είδους των φαινόμενων. «Υπάρχει όμως μια σημαντική διάκριση. Η οπτική ψευδαίσθηση συντελείτε στον εξωτερικό κόσμο, ενώ η οφθαλμαπάτη συντελείται μέσα στο μυαλό μας. Η πρώτη έχει να κάνει με τις φυσικές ιδιότητες του φωτός, ενώ η δεύτερη είναι μια κατασκευή του εγκεφάλου». Εξ ου και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον που παρουσιάζει.
Σύμφωνα με τον επιστημονικό ορισμό της, η οφθαλμαπάτη αποτελεί μια ανακολουθία ανάμεσα στην υποκειμενική αντίληψή μας και στην αντικειμενική πραγματικότητα. Σε χονδρικές γραμμές, όπως εξηγεί η ειδικός, οι περιπτώσεις οφθαλμαπάτης μπορούν να χωριστούν σε τρεις κατηγορίες: είτε βλέπουμε κάτι το οποίο στην πραγματικότητα δεν υπάρχει, είτε δεν βλέπουμε κάτι που υπάρχει μπροστά στα μάτια μας, είτε βλέπουμε κάτι διαφορετικό από ό,τι είναι πραγματικά.
«Είναι ενδιαφέρον ότι πολλοί άνθρωποι βλέπουν τις οφθαλμαπάτες σαν εξαιρέσεις ή σφάλματα στην αντίληψή μας» λέει η κυρία Μαρτίνεθ-Κόντε. «Αυτό όμως δεν ισχύει. Οι οφθαλμαπάτες βασικά αντανακλούν τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλός μας επεξεργάζεται τις πληροφορίες και κατασκευάζει την αίσθησή μας για την πραγματικότητα. Η πραγματικότητα έτσι όπως την αντιλαμβανόμαστε σπάνια ταιριάζει με τον κόσμο εκεί έξω 100%». Ενας βαθμός ανακολουθίας σε σχέση με την πραγματική εικόνα υπάρχει λοιπόν σε κάθε εμπειρία μας, όπως μας εξηγεί. «Οταν η ανακολουθία αυτή είναι ακραία, τότε μιλάμε για ψευδαίσθηση ή οφθαλμαπάτη» διευκρινίζει. «Το μεγαλύτερο μέρος της αντίληψής μας είναι όμως απατηλό σε κάποιον βαθμό»
Παρακατω υπαρχουν μερικα παραδειγματα που μας παρουσιαζουν τις οφθαλμαπατες.

Οφθαλμαπάτες

Γιατί στράβωσε το συρματόπλεγμα; Ή μήπως όχι.
061.jpg
061.jpg

Οι πλευρές του τριγώνου μοιάζουν σαν να έχουν στραβώσει.

069.gif
069.gif

Μήπως οι πλευρές του τετραγώνου δεν είναι και τόσο ίσιες;

053.jpg
053.jpg

Ποιο από τα δύο κάθετα τμήματα είναι μεγαλύτερο;

062.jpg
062.jpg

Προοπτική

Προοπτική είναι η τέχνη της προβολής μιας τρισδιάστατης εικόνας και της δημιουργίας της αίσθησης του βάθους σε μια επίπεδη επιφάνεια.

Γραμμική προοπτική

Η γραμμική προοπτική είναι μια γεωμετρική τεχνική, η οποία χρησιμοποιεί ευθείες γραμμές που δείχνουν το πώς φαίνονται τα αντικείμενα με βάση την απόστασή τους από το κοντινότερο προς το θεατή πλάνο του πίνακα. Όλες οι ευθείες που είναι κάθετες στο επίπεδο της εικόνας συγκλίνουν σ’ ένα μοναδικό «σημείο φυγής». Ο Φιλίππο Μπρουνελέσκι εισήγαγε μια τεχνική για την απεικόνιση αντικειμένων καθώς αυτά «ξεμακραίνουν» προς το σημείο φυγής, και ο Λεόνε Μπατίστα Αλμπέρτι, στο «Ντε Πικτούρα» (1435), διαμόρφωσε μια ακριβή μέθοδο προοπτικής κατασκευής, που γρήγορα υιοθετήθηκε από τους Φλωρεντινούς καλλιτέχνες του 15ου αιώνα. Αν και η γραμμική προοπτική ταιριάζει θαυμάσια στην απεικόνιση αρχιτεκτονημάτων, είναι λιγότερο εφαρμόσιμη στην τοπιογραφία, εκτός αν η σύνθεση γίνεται με τέτοιο τρόπο, ώστε αυτή να προσαρμόζεται, όπως στο «Κυνήγι» (Ασμολεανό Μουσείο, Οξφόρδη), ένα ύστερο έργο του Πάολο Ουτσέλο (1397-1475).

Αιθέρια προοπτική

Ο όρος αιθέρια προοπτική επινοήθηκε από το Λεονάρντο ντα Βίντσι και περιγράφει την υποδήλωση της απόστασης με τη βαθμιαία διαμόρφωση του χρωματικού τόνου. Τα αντικείμενα που βρίσκονται στο βάθος, «μακριά» από το θεατή, ζωγραφίζονται με πιο ανοιχτά χρώματα, όπως ακριβώς συμβαίνει όταν κάποιος παρατηρεί ένα μακρινό σημείο του ορίζοντα σε μια μέρα με αρκετή υγρασία στην ατμόσφαιρα.

ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ ΧΡΩΜΑΤΩΝ


Οι χρωματικοί συνδυασμοί περνούν απαρατήρητοι όταν είναι απλοί και ευχάριστοι, ενώ «χτυπούν» περίεργα στο μάτι όταν είναι αταίριαστοι και δίνουν την εντύπωση ότι τα χρώματα που τους αποτελούν συγκρούονται μεταξύ τους. Ένα φυσιολογικό επιδιωκόμενο αποτέλεσμα σε μια απλή χρωματική σύνθεση είναι ο επιτυχής συνδυασμός χρωμάτων και αποχρώσεων. Μια επιτυχής χρωματική σύνθεση αξιολογείται από την οπτική ισορροπία και αρμονία, τόσο στη σχέση όσο και στην αντίθεση των χρωμάτων που την αποτελούν. Οι σχέσεις και οι αντιθέσεις των χρωμάτων γίνονται εύκολα κατανοητές με την μελέτη του χρωματικού κύκλου (και της χρωματικής σφαίρας).Χρησιμοποιώντας λοιπόν τις χρωματικές σχέσεις των χρωμάτων όπως αυτά είναι διατεταγμένα στον χρωματικό τροχό, μπορούμε να επιτύχουμε επιτυχείς χρωματικούς συνδυασμούς.

Γενικοί κανόνες συνδυασμών χρωμάτων στην ενδυμασία

  • Το λευκό ταιριάζει με όλα τα χρώματα.
  • Το ροζ ταιριάζει με το λευκό και το απαλό γαλάζιο.
  • Το κόκκινο χρώμα ταιριάζει με κίτρινο, λευκό, μπλε και μαύρο. Αποφύγετε να το συνδυάζετε με μοβ και λιλά.
  • Το πορτοκαλί συνδυάζεται με γαλάζιο, μπλε, βιολετί-λιλά, μοβ και λευκές αποχρώσεις.
  • Το κίτρινο ταιριάζει με μπλε, μοβ, βιολετί-λιλά. Το κίτρινο χρώμα, χωρίς άλλα πρόσθετα και συμπληρωματικά χρώματα είναι αδιάφορο και βαρετό.
  • Στο πορτοκαλί και το κίτρινο ως αντίθεση ταιριάζει πάρα πολύ το μαύρο.
  • Το καφέ χρώμα ταιριάζει με το γαλάζιο του ουρανού, τιρκουάζ, κίτρινο, ροζ, πορτοκαλί, πράσινο και μπεζ.
  • Το πράσινο συνδυάζεται με το καφέ, πορτοκαλί, λαχανί, κίτρινο και λευκό. Και μόνο το πολύ ανοιχτό αλλά έντονο πράσινο ταιριάζει με γκρι και μαύρο. Είναι ένα χρώμα που βρίσκεται μεταξύ των κρύων και ζεστών αποχρώσεων.
  • Το μπλε μπορεί να είναι είτε σκούρο είτε ανοιχτό. Οι ανοιχτόχρωμες αποχρώσεις του ταιριάζουν με άσπρο, κίτρινο, πορτοκαλί και ροζ.
    Το σκούρο μπλε συνδυάστε με γαλάζιο (ανοιχτό-μπλε), λευκό, γκρι, κόκκινο και κίτρινο.
  • Το μοβ χρώμα ταιριάζει με άσπρο, κίτρινο, πορτοκαλί και ροζ.
    Οι φωτεινές αποχρώσεις του μοβ ονομάζονται λιλά. Συνδυάστε τα με κίτρινο, πορτοκαλί, γκρι και άσπρο χρώμα.
  • Το μαύρο, το λευκό και το γκρι χρησιμοποιούνται ως συμπληρωματικά χρώματα. Αρκετά όμορφοι συνδυασμοί δημιουργούνται όταν το μαύρο συνδυάζεται με το πορτοκαλί, κίτρινο, ροζ, κόκκινο και ανοιχτόχρωμες αποχρώσεις του μοβ.

Ο τροχός των χρωμάτων – Συνδυασμοί του πορτοκαλί

Σιακοσμηση συνδυασμοι χρωματων πορτοκαλι χρωμα
Σιακοσμηση συνδυασμοι χρωματων πορτοκαλι χρωμα
Ο μονοχρωματικό συνδυασμός του πορτοκαλί δημιουργεί ένα συναίσθημα ευφορίας και ευτυχίας στο χώρο.


Ο συμπληρωματικός συνδυασμός του πορτοκαλί, με το πορτοκαλί και το μπλε, δημιουργεί μία υπέροχη αντίθεση. Το πρώτο χρώμα πρέπει να υπερέχει ενώ το δεύτερο θα χρησιμοποιείται για να τονίσουμε σημεία ή αντικείμενα στο χώρο. Σκεφτείτε, για παράδειγμα, έναν πορτοκαλί καναπέ με μαξιλάρια με χρώμα το μπλε του κοβαλτίου. Ένας συνδυασμός που χαρακτηρίζεται από έντονη φρασκάδα.

Ο split complementary συνδυασμός του πορτοκαλί, αποτελούμενος από το πορτοκαλί, το μπλε-βιολετί και το μπλε-πράσινο, επιτρέπει την εισαγωγή στη διακόσμηση κι άλλων χρωμάτων, διατηρώντας ταυτόχρονα την υψηλή αντίθεση στα χρώματα. Αυτό λειτουργεί καλά όταν υπάρχουν υφάσματα με λουλούδια ή ταπετσαρίες. Ένας πραγματικά πληθωρικός συνδυασμός.

Ας δούμε τον τριαδικό συνδυασμό του πορτοκαλί, με το πράσινο και το βιολετί. Με τα καθαρά χρώματα έχουμε ένα έντονο συνδυασμό ο οποίος στηρίζεται στη λαμπρότητα των χρωμάτων. Αν όμως «σπάσουμε» τα τρία χρώματα με λευκό, λαμβάνοντας το βερικοκί, το μωβ και το χρώμα της μέντας, έχουμε μία εντελώς διαφορετική αίσθηση, δημιουργούμε ένα ζεστό φιλόξενο περιβάλλον.

Το αναλογικό σχήμα περιλαμβάνει το πορτοκαλί, το κίτρινο και το πορτοκαλοκίτρινο. Εύκολο στη θέα, όπως όλα τα σχήματα αυτού του είδους, προσφέρεται η χρήση του όταν θέλετε να δημιουργήσετε έναν αρμονικό χώρο, αλλά σε σχέση με το μονοχρωματικό μοντέλο δημιουργεί μεγαλύτερη κινητικότητα. Ο συνδυασμός αυτός δημιουργεί αισθήματα χαράς κι ευτυχίας.

Το double complementary σχήμα περιλαμβάνει το πορτοκαλί, το πορτοκαλοκίτρινο, το μπλε και το βιολετί. Δημιουργούν αυτά τα χρώματα ένα συνδυασμό ο οποίος επιτρέπει την προσθήκη πολλών χρωμάτων διατηρώντας την αρμονία στο χώρο. Ιδανικός για floral ή εμπριμέ υφάσματα, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν σε χώρους με τελειώματα διαφορετικά στις κουρτίνες ή στην ταπετσαρία, ή ακόμη με ανθοδημιουργίες. Η χρήση αυτή του πορτοκαλί χρώματος είναι πολύ δυναμική, και προκαλεί αυθόρμητες και συγκινησιακές αντιδράσεις.

Να τελειώσουμε την αναφορά στους χρωματικούς συνδυασμούς του πορτοκαλί, σύμφωνα με τον τροχό των χρωμάτων, με το τετραδικό σχήμα, Αυτό το σχήμα επιτρέπει τη χρήση μεγαλύτερου εύρους χρωμάτων. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε χώρους που απαιτούν έντονη κίνηση και δράση, όπου το πορτοκαλί αποκτά μια εξωστρεφή και δυναμική έννοια.

Αντιθέσεις χρωμάτων

external image placeholder?w=563&h=204Παρατηρήστε τον τροχό των χρωμάτων: Από τη μείξη των δύο από τα τρία βασικά χρώματα (κόκκινο, κίτρινο, μπλε) προκύπτουν τρία σύνθετα (πορτοκαλί, πράσινο, μοβ). Είναι γνωστό ότι συνδυάζοντας ένα βασικό χρώμα με το σύνθετο που βρίσκεται απέναντί του στον τροχό των χρωμάτων, δημιουργείται έντονο κοντράστ. Έτσι, οι συνδυασμοί κόκκινο-πράσινο, μπλε-πορτοκαλί και κίτρινο-μοβ δημιουργούν τις πιο έντονες χρωματικές αντιθέσεις που μπορούμε να εκμεταλλευτούμε για να κάνουμε ένα χώρο πιο χαρούμενο και ζωντανό.
Χρώμα και Netsvetov: η αντίθεση είναι μεγάλη όταν καθαρή απόχρωση συνδυάζεται με λευκό ή μαύρο. Ο συνδυασμός από κόκκινα και άσπρα χρώματα, για παράδειγμα, είναι τόσο ισχυρή και έντονη, που είναι αυτά τα χρώματα που χρησιμοποιούνται συχνά για γιορτές και ειδικές εκδηλώσεις.
external image placeholder?w=515&h=247

Αντιθέσεις συμπληρωματικών χρωμάτων

Η αντίθεση των συμπληρωματικών χρωμάτων σύμφωνα με το μοντέλο RGB

Κατά το μοντέλο RGBτη μέγιστη αντίθεση προσφέρουν τα ζεύγη που απαρτίζονται από ένα βασικό χρώμα και από το αντίστοιχο συμπληρωματικό:

Κατά συνέπεια:

Το Κόκκινο κάνει αντίθεση με το Κυανό

Το Πράσινο κάνει αντίθεση με το Magenta

Το Μπλε κάνει αντίθεση με το Κίτρινο



Η αντίθεση των συμπληρωματικών χρωμάτων σύμφωνα με αρκετούς καλλιτέχνες.


Έτσι κατά το μοντέλο (Κόκκινο, Κίτρινο, Μπλε) τη μέγιστη αντίθεση προσφέρουν τα παρακάτω ζεύγη συμπληρωματικών χρωμάτων.

Το Κόκκινο κάνει αντίθεση με το Πράσινο

Το Μπλε κάνει αντίθεση με το Πορτοκαλί

Το Κίτρινο κάνει αντίθεση με το Μωβ

Στον κύκλο των χρωμάτων, την μέγιστη αντίθεση προσφέρουν οι αποχρώσεις που είναι αντίθετα τοποθετημένες στον κύκλο.

Για παράδειγμα η ανάμιξη του κόκκινου και του κίτρινου (δυο βασικών χρωμάτων) δίνει πορτοκαλί. Αρά λείπει το τρίτο βασικό χρώμα που είναι το μπλε. Οπότε το Πορτοκαλί (κόκκινο+ κίτρινο) κάνει μέγιστη αντίθεση με το μπλε.


Η ανάμιξη του μπλε και του κίτρινου (δυο βασικών χρωμάτων) δίνει πράσινο. Αρά λείπει το τρίτο βασικό χρώμα που είναι το κόκκινο. Οπότε το πράσινο (Μπλε+ κίτρινο) κάνει μέγιστη αντίθεση με το κόκκινο.external image placeholder?w=300&h=300

Αρμονίες χρωμάτων


Στην οπτική εμπειρία, η αρμονία είναι κάτι που γίνετε αντιληπτό από το μάτι, αλλά είναι βέβαιο ότι αυτή η εμπειρία επηρεάζει άμεσα το μυαλό και το πνεύμα μας. δεσμεύει τον θεατή και του δημιουργεί μια εσωτερική αίσθηση της τάξης, μια ισορροπία στην οπτική εμπειρία. Όταν κάτι δεν είναι αρμονικό είναι είτε βαρετό ή χαοτικό. Στο ένα άκρο είναι μια οπτική εμπειρία που είναι τόσο ήπια ώστε ο θεατής δεν εμπλέκεται καθόλου αφού ο ανθρώπινος εγκέφαλος θα την απορρίψει και θα περάσει απαρατήρητη. το άλλο άκρο είναι μια οπτική εμπειρία που είναι τόσο υπερβολική, τόσο χαοτική ώστε ο θεατής να μην μπορεί να σταθεί για να την παρατηρήσει και να αντλήσει ερεθίσματα. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος απορρίπτει αυτόματα αυτό που δεν μπορεί να οργανώσει και δεν μπορεί να καταλάβει. Το οπτικό έργο είναι απαρατήρητο να παρουσιαστεί σε μια λογική δομή. Η αρμονία των χρωμάτων προσφέρει οπτικό ενδιαφέρον και την αίσθηση της τάξης.

Αρμονική ισορροπία χρωμάτων

Δύο ή περισσότερα χρώματα είναι αρμονικά όταν, αναμιγνυόμενα μεταξύ τους και μας δίνουν ένα ουδέτερο γκρίζο. Όλες οι άλλες χρωματικές συνθέσεις, που με την μίξη τους δεν δίνουν γκρίζο, έχουν δυσαρμονικό χαρακτήρα Η βασική αρχή της αρμονίας πηγάζει από το νόμο των συμπληρωματικών τον επιβαλλόμενο από την φυσιολογία. Για να βρούμε όλες τις δυνατές αρμονίες πρέπει να αναζητήσουμε κάθε δυνατή τάξη μέσα σε χρωματικά σχήματα. Όσο πιο απλή είναι η τάξη τόσο πιο σαφής ή αυτονόητη είναι η αρμονία .
Ορισμένοι τύποι για αρμονία χρωμάτων

Υπάρχουν διάφορες θεωρίες για την αρμονία. Οι παρακάτω εικόνες και οι περιγραφές παρουσιάζουν κάποιους βασικούς τύπους.


1 - Ένας συνδυασμός χρωμάτων που βασίζεται σε ανάλογα χρώματα και εξηγείτε παρακάτω:
external image placeholder?w=380&h=124

Ανάλογα χρώματα είναι κάθε τρία χρώματα που είναι δίπλα-δίπλα σε μια ρόδα με 12 έγχρωμα μέρη, όπως το κίτρινο - πράσινο, κίτρινο, και κίτρινο - πορτοκαλί. Συνήθως ένα από τα τρία χρώματα υπερτερεί.



2 - Ένας συνδυασμός χρωμάτων με βάση τα συμπληρωματικά χρώματα ...
external image placeholder?w=467&h=150

Συμπληρωματικά χρώματα είναι κάθε δύο χρώματα που είναι άμεσα απέναντι από το άλλο, όπως το κόκκινο και πράσινο και κόκκινο - μοβ και κίτρινο - πράσινο. Στην παραπάνω εικόνα, υπάρχουν αρκετές παραλλαγές του κίτρινο - πράσινο στα φύλλα και αρκετές παραλλαγές του κόκκινου - μοβ στην ορχιδέα. Σε αυτά τα αντιτιθέμενα χρώματα υπάρχει η μέγιστη δυνατή αντίθεση και τη μέγιστη σταθερότητα.


3 - Ένας συνδυασμός χρωμάτων με βάση τη φύση ...
external image placeholder?w=475&h=177

Η φύση παρέχει ένα τέλειο σημείο εκκίνησης για την χρωματική αρμονία.

Στην παραπάνω εικόνα, το κόκκινο κίτρινο και πράσινο δημιουργήσει μια αρμονική συνύπαρξη, ανεξάρτητα από το αν ο συνδυασμός αυτός εντάσσεται σε ένα τεχνικό τύπο για χρωματική αρμονία.

Χρωματικός τροχό

external image placeholder?w=412&h=262

Είναι το βασικό εργαλείο για το συνδυασμό των χρωμάτων. Το πρώτο κυκλικό διάγραμμα χρώματος σχεδιάστηκε από τον Ισαάκ Νεύτωνα το 1666. Ο χρωματικός δίσκος είναι σχεδιασμένος έτσι ώστε σχεδόν όλα τα χρώματα που θα διαλέξετε από αυτόν θα φαίνονται όμορφα μαζί. Με τα χρόνια, έχουν γίνει πολλές παραλλαγές του βασικού σχεδιασμού, αλλά η πιο κοινή εκδοχή είναι ο δίσκος των 12 χρωμάτων Παραδοσιακά, υπάρχει μια σειρά χρωματικών συνδυασμών που θεωρούνται ιδιαίτερα ευχάριστοι. Αυτοί καλούνται αρμονίες ή συγχορδίες χρωμάτων και αποτελούνται από δύο ή περισσότερα χρώματα, με σταθερή σχέση στον δίσκο των χρωμάτων.


Ιριδισμοί

Ορισμός:
Ιριδισμός ή ιρίδωση είναι στην φυσική το οπτικό φαινόμενο της ανάλυσης του λευκός φωτός πάνω σε διαφορές γυαλιστερές επιφάνειες. Η εμφάνιση των χρωμάτων της ίριδας αλλάζει ανάλογα με την γωνιά που το κοιτάζουμε. Το φαινόμενο αυτό οφείλεται στη συμβολή των φωτεινών ακτινών που προσπίπτουν σε λεπτά σώματα υπό γωνιά εξ ου ονομάζεται και Γωνιοχρωματισμος
external image placeholder?w=235&h=176
Που παρατηρούνται ιριδισμοί
Οι ιριδισμοί παρατηρούνται σε φυσαλίδες σαπωνος, λεπτά σώματα ελαίου, πετρελαιοκηλίδες σε πολλά έντομα, σε θαλασσιά όστρακα κλπ
external image placeholder?w=238&h=174

Ιριδισμοί και Μετεωρολογία

Ειδικότερα σε σχέση με την μετεωρολογία ιριδισμοί παρατηρούνται και στις βάσεις των νεφών ως τμήματα ή ζώνες έγχρωμες κόκκινης, πράσινης, κίτρινης και κυανής απόχρωσης προσφέρονται εστία μεγαλύτερη θεά
external image placeholder?w=232&h=188
Τι είναι νέφος
Το νέφος ή σύννεφο είναι ένα ορατό σύνολο υδρατμών ή ένας συνδυασμός από υδροσταγωνιδια
external image placeholder?w=234&h=176
Που οφείλεται το μετρολογικό φαινόμενο
Το φαινόμενο αυτο οφείλεται στη διάθλαση του φωτός από υδρισταγωνες που περιέχονται στα νέφη αλλά στην παράθλαση του φωτός που πίπτει στα κράσπεδα των νεφών. Γενικά η εμφάνιση ιριδισμών νεφών αποτελεί δείγμα καλοκαιριάς

Ιριδισμός-Μετεωρολογία- ουράνιο τόξο

Μέσα από τον ιριδισμό στη μετεωλογια, παρουσιάζεται και ένα πολύχρωμο απτικό φαινόμενο, το ουράνιο τόξο. Το φαινόμενο αυτό εμφανίζεται όταν οι Αρκτίνε στου ηλίου πέφτουν πάνω σε σταγονίδια βροχής στην ατμόσφαιρα της γης. Το χρώμα διαθλάται υπό διαφορετική γωνιά και εστία παθαίνεις διαφορετική εκτροπή. Επομένως το ορατό λευκό φως αναλύεται στα διάφορα χρώματα που το συνθέτουν και έτσι στην εξωτερική του πλευρά, είναι το κόκκινο χρώμα , το κίτρινο , το λουλακί, το βιολετί και το πορτοκαλί.
external image placeholder?w=250&h=131
Τέλος κατά ένα γνωστό ευρωπαϊκό μύθο, στη βάση του ουράνιου τόξου ένα τσουκάλι γεμάτο χρυσάφι περιμένει όποιον καταφέρει να φτάσει εκεί, πράγμα φυσικά αδύνατο καθώς το ουράνιο τόξο είναι οφθαλμαπάτη που δεν εντοπίζεται στο χώρο.

Αχρωματοψία


Η αχρωματοψία (ή δαλτονισμός) είναι πάθηση των ματιών (συνήθως κληρονομική), κατά την οποία τα άτομα που πάσχουν απ’ αυτή, αδυνατούν να διακρίνουν μερικά χρώματα (συνήθως το κόκκινο, το πράσινο, το μπλε και το κίτρινο) και οφείλεται σε κακή αντίδραση κάποιων συγκεκριμένων κυττάρων του αμφιβληστροειδούς χιτώνα του ματιού. Δεν αποτελεί κάποια μορφή τύφλωσης. Η αχρωματοψία προσβάλλει συνήθως τους άντρες και η συνηθέστερη αδυναμία συναντάται στα χρώματα κόκκινο και πράσινο. Όταν η αχρωματοψία περιορίζεται στα προαναφερθέντα χρώματα, τότε έχουμε δυσχρωματοψία, ενώ στην σπάνια περίπτωση αδυναμίας διάκρισης οποιουδήποτε χρώματος, έχουμε πλήρη αχρωματοψία και τα άτομα που πάσχουν απ’ αυτή, βλέπουν τα πάντα σε αποχρώσεις του γκρίζου Σε αντίθεση με αυτό που πιστεύει ο περισσότερος κόσμος, είναι σπάνιο ένα άτομο που πάσχει από αχρωματοψία να βλέπει μόνο σε αποχρώσεις του γκρι.

Τι προκαλεί την αχρωματοψία:

external image placeholder?w=660&h=367

Η αχρωματοψία υπάρχει όταν κάποια συγκεκριμένα κύτταρα του αμφιβληστοειδούς, τα οποία κανονικά ανταποκρίνονται στο χρώμα, δεν αντιδρούν όπως θα έπρεπε.

Συνήθως, οι άνθρωποι που έχουν αχρωματοψία έχουν γεννηθεί με αυτήν και η αχρωματοψία εμφανίζεται συχνότερα στους άνδρες παρά στις γυναίκες. Η αχρωματοψία προκαλείται από ένα κοινό, συνδεδεμένο με το Χ-χρωματόσωμα γονίδιο με υπολειπόμενο χαρακτήρα. Aυτό σημαίνει ότι εάν έχετε αχρωματοψία και η μητέρα σας θα έχει επίσης αχρωματοψία ή θα έχει μεν κανονική όραση αλλά θα φέρει το γονίδιο της αχρωματοψίας. Οι πάσχοντες από αχρωματοψία πατέρες περνούν το γονίδιο μόνο στις κόρες τους οι οποίες μόνο στην περίπτωση που και η μητέρα τους φέρει το γονίδιο της αχρωματοψίας, θα εμφανίσουν αχρωματοψία.

To γήρας ή ασθένειες που καταστρέφουν τα αμφιβληστροειδικά κύτταρα σε πολύ ακραίες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσουν επίσης σε αχρωματοψία.

Είδη αχρωματοψίας και κληρονομικότητα της:

Η αχρωματοψία μπορεί να είναι κληρονομική ή να προέρχεται από ασθένειες που προσβάλουν το οπτικό νεύρο ή τον αμφιβληστροειδή.
Η επίκτητη αχρωματοψία προσβάλει μόνο το μάτι που εμφανίζει τo πρόβλημα και μπορεί να χειροτερέψει με την πάροδο του χρόνου. Οι ασθενείς με αχρωματοψία που οφείλεται σε άλλες ασθένειες συνήθως έχουν πρόβλημα στον διαχωρισμό τoυ μπλε ή του κίτρινου χρώματος.
Η κληρονομική αχρωματοψία είναι η πιο συχνή. Προσβάλει και τα δύο μάτια και δεν επιδεινώνεται κατά τη διάρκεια του χρόνου. Αυτός ο τύπος αχρωματοψίας ανευρίσκεται στο 8% των ανδρών και 0,4% των γυναικών. Η αχρωματοψία αυτή συνδέεται με το Χ χρωμόσωμα και σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις μεταφέρεται από τη μητέρα στο γιο της.
Η αχρωματοψία μπορεί να είναι μερική και ονομάζεται δυσχρωματοψία (επηρεάζει μόνο ορισμένα χρώματα), ή πλήρης (επηρεάζει όλα τα χρώματα). Η πλήρης αχρωματοψία είναι πάρα πολύ σπάνια. Αυτοί οι ασθενείς οι οποίοι παρουσιάζουν πλήρη αχρωματοψία συνήθως εμφανίζουν και άλλα οφθαλμολογικά προβλήματα.

Συμπτώματα της αχρωματοψίας;

Τα συμπτώματα της αχρωματοψίας εξαρτώνται από διάφορους παράγοντες, όπως για παράδειγμα εάν το πρόβλημα είναι συγγενές ή επίκτητο, μερικό ή ολικό.
  • Δυσκολία στην αναγνώριση του κόκκινου και του πράσινου (οι πιο σύνηθες καταστάσεις)
  • Δυσκολία στην αναγνώριση του μπλε και του πράσινου (λιγότερο σύνηθες καταστάσεις)
Τα συμπτώματα των σοβαρότερων κληρονομικών προβλημάτων αχρωματοψίας και μερικών τύπων επίκτητης μπορεί να είναι:
  • Αντικείμενα εμφανίζονται σε διάφορες αποχρώσεις του γκρίζου (αυτό εμφανίζεται στην απόλυτη αχρωματοψία και είναι πολύ σπάνιο)
  • Ελαττωμένη όραση
  • Νυσταγμός

Διάγνωση

Η αχρωματοψία ανιχνεύεται με ειδικούς χρωματικούς πίνακες Ishihara Test. Σε κάθε πίνακα υπάρχει ένας αριθμός που σχηματίζεται από χρωματικές κηλίδες. Ο ασθενής πρέπει να αναγνωρίσει τον αριθμό του πίνακα που κρατάει στα χέρια του κάτω από καλό φωτισμό
external image placeholder?w=493&h=421
external image placeholder?w=217&h=209








Θεραπεία;
H αχρωματοψία δεν θεραπεύεται. Παρόλα αυτά, η διάγνωσή της από την πολύ μικρή ηλικία είναι πολύ σημαντική αφού κατά τη σχολική ηλικία ένα πολύ μεγάλο μέρος του διδακτικού υλικού βασίζεται στην χρωματική αντίληψη. Γνωρίζοντας το πρόβλημα, γίνεται ευκολότερο στο παιδί να αντιμετωπίσει μαθησιακές δυσκολίες οι οποίες βασίζονται στην αντίληψη των χρωμάτων. Το άτοµο που πάσχει από αυτή την ασθένεια των µατιών δεν θα πρέπει να χειρίζεται µηχανήµατα ή κουµπιά µε κόκκινα ή πράσινα χρώµατα, όπως επίσης θα πρέπει να βρίσκει διαφορετικούς τρόπους για να διαχωρίζει διαφορετικά χρώµατα χαπιών, αντικειµένων κ.α. Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι υπάρχουν τρόποι που βοηθούν κάποιον να αντιμετωπίσει την αδυναμία τού να ξεχωρίσει τα χρώματα. Για παράδειγμα, κάποιος με αχρωματοψία μπορεί να ξεχωρίσει τα ρούχα του μέσα στην ντουλάπα του βάζοντας ταμπελίτσες ή να βάλει σε συγκεκριμένη θέση τα πράγματά του ανάλογα με το χρώμα τους ώστε να τα βρίσκεiεύκολα.
Πλεονέκτημα
Παράλληλα θα πρέπει να πούμε πως η αχρωματοψία έχει και «πλεονεκτήματα». Τα άτομα που πάσχουν από αχρωματοψία αναζητούν περιγράµµατα προκειμένου να αντισταθμίσουν τη σύγχυση των χρωμάτων, Τέλος, τα άτομα αυτά έχουν αυξημένη νυκτερινή όραση σε σχέση µε τα άτομα που έχουν φυσιολογική όραση.

Βλάβες ματιού

external image placeholder?w=304&h=219

Η μυωπία εμφανίζεται είτε επειδή η πρόσθια επιφάνεια του ματιού (ο κερατοειδής) είναι πολύ κυρτή, είτε επειδή το μάτι είναι μεγάλο σε μέγεθος είτε και τα δύο. Η μυωπία που εμφανίζεται σε μεγαλη ηλικία μπορεί να οφείλεται σε αρχικό καταρράκτη. Η όραση είναι θαμπή για μακριά. Η αντίληψη ότι η μυωπία προκαλείται από το διάβασμα με λίγο φως ή από το διάβασμα σε κοντινή απόσταση δεν έχει αποδειχθεί επιστημονικά αν και υπάρχουν κάποιες ενδείξεις ότι η συνεχής εστίαση σε κοντινό σημείο μπορεί να επιδεινώσει ένα προδιαθετειμένο άτομο.
Αυτές οι κακές συνήθειες στο διάβασμα μπορεί να κουράζουν τα μάτια ή να προκαλούν πονοκέφαλο αλλά δεν είναι αιτία εμφάνισης της μυωπίας. Από την παιδική ηλικία προς την εφηβεία η μυωπία συνήθως επιδεινώνεται και πολλές φορές χρειάζονται νέες συνταγές για γυαλιά ή φακούς επαφής μία ή δύο φορές το χρόνο.
external image placeholder?w=407&h=264
Στην υπερμετρωπία το μάτι συνήθως είναι πιο μικρό. Το είδωλο σχηματίζεται πίσω από τον αμφιβληστροειδή (βυθό) του ματιού. Η όραση είναι θαμπή για μακριά και για κοντά. Κατά την παιδική ηλικία, η όραση είναι καλύτερη για μακριά και λιγότερη καλή για κοντά. Ολα τα παιδιά γεννιούνται με υπερμετρωπία δηλ. με βολβούς μικρούς στον άξονά τους. Με την πάροδο της ηλικίας, τα μάτια επιμηκύνονται και στα φυσιολογικά (εμμετρωπικά) άτομα αποκαθίσταται η κατάσταση αυτή. Σε παιδιά όμως που έχουν υψηλή υπερμετρωπία στα πρώτα χρόνια της ζωής τους, το πιθανότερο είναι να την διατηρήσουν και η διόρθωση με τα γυαλία στην ηλικία αυτή κρίνεται απαραίτητη. Υπερμετρωπία μπορεί να εμφανιστεί και σε μια μεγάλη ηλικία. Εκεί οφείλεται στο γεγονός ότι ο φακός του ματιού με την πάροδο του χρόνου έχει μια τάση για διόγκωση με συνέπεια τα είδωλα να μην εστιάζονται στον αμφιβληστροειδή χιτώνα αλλά πίσω από αυτόν.
Κατά τον αστιγματισμό, η κυρτότητα του κερατοειδούς δεν είναι ομαλή είτε γιατί ο φακός του ματιού είναι πιο έκκεντρος σε σχέση με τον κερατοειδή με συνέπεια το είδωλο να εμφανίζεται θολό. Οι ακτίνες που διαθλώνται δεν εστιάζονται σέ ένα μόνο σημείο στο βυθό του ματιού αλλά διαχέονται με τέτοιο τρόπο ώστε να σχηματίζουν ένα κονοειδές σχήμα είτε μπροστά είτε πίσω από το αμφιβληστροειδή χιτώνα. Το αποτέλεσμα είναι μια παραμόρφωση των αντικειμένων. Ο αστιγματισμός εμφανίζεται κατά την γέννηση και δεν αλλοιώνεται εφόρου ζωής. Υπάρχουν όμως και καταστάσεις εκφυλιστικές όπως ο κερατόκωνος όπου ο κερατοειδής παίρνει ένα κωνικό σχήμα και ο αστιγματισμός μια εξελικτική και ανώμαλη πορεία.



Η πρεσβυωπία αν και κατατάσεται στις διαθλαστικές ανωμαλίες θεωρείται μια φυσιολογική διαδικασία του ματιού, η οποία εμφανίζεται μετά τα 40 χρόνια και οφείλεται στην βαθμιαία εξάλειψη της προσαρμογής για κοντά. Συνέπεια, η όραση για κοντά να μην είναι πολύ καλή και να χρειάζονται διορθωτικά γυαλιά. Η διόρθωση είναι πολύ απλή και αξιολογείται ανάλογα με την ηλικία και με την προυπόθεση ότι δεν υπάρχει άλλο διαθλαστικό σφάλμα. Ετσι, γύρω στα 40 χρόνια χρειάζεται διόρθωση με +1 βαθμό, γύρω στα 50 με +2 βαθμούς και γύρω στα 60 με +3 όπου και σταθεροποιείται.

Κινηματογράφος και χρώμα

Μαζί με το ΦΩΣ, το ΧΡΩΜΑ εξ ίσου έχει τη δική του καθοριστική και μεγάλη συμβολή στην Κινηματογραφική δημιουργία. Το ΧΡΩΜΑ δεν ήταν σύμφυτο με την δημιουργία του Κινηματογράφου. Γνωρίζουμε όλοι ότι η χαραυγή του 20ου αιώνα ξεκίνησε με ΑΣΠΡΟΜΑΥΡΟ ΦΙΛΜ καθώς τέτοιο ήταν το τεχνολογικό όριο της εποχής.
external image placeholder?w=300&h=221
Μάλιστα είναι γνωστός μετέπειτα ο διαχωρισμός ανάμεσα σε οπαδούς της ΑΣΠΡΟΜΑΥΡΗΣ ΣΧΟΛΗΣ και του ΕΓΧΡΩΜΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ
external image placeholder?w=400&h=223
Το ΧΡΩΜΑ στον ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ τεχνικά σε πλήρη εφαρμογή μπήκε στη δεκαετία του 1930.
Αρχικά είχε τη λειτουργία και την αντίληψη να τελειοποιεί τα πάντα στη θέαση. Πάντα οι δημιουργοί στόχευαν να εξιδανικεύσουν χρωματικά το φιλμ με την εμφάνιση της φύσης.
Εκείνες οι εποχές ήταν εποχές που κυριαρχούσε το έντονο χρώμα.
Στο πέρασμα του χρόνου αυτός ο χρωματικός ορθολογισμός άρχισε να αποκτά τα στρογγυλέματά του ανάλογα με τις σχολές. Το απόλυτα χρωματικό ρεαλιστικό αρχίζει να κλωνίζεται ανάλογα τη διάθεση που θέλουμε να προσεγγίσουμε ένα θέμα. τη δεκαετία του 1950, ο μεγάλος ΜΙΚΕΛΑΝΤΖΕΛΟ ΑΝΤΟΝΙΟΝΙ τονίζει ότι το χρώμα οφείλει να είναι και λίγο ΕΞΠΡΕΣΣΙΟΝΙΣΤΙΚΟ σε αντίθεση με το Ωμό ρεαλιστικό της Φύσης. Έτσι λοιπόν μπαίνουμε στους ΧΡΩΜΑΤΙΚΟΥΣ ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΥΣ όπου θέματα αλλάζουν εντελώς το πραγματικό χρωματικό τους υπόβαθρο και ντύνονται με αυτό που θέλουμε να αναδείξουμε.
external image placeholder?w=357&h=424
Π.χ. κομμάτι της Φύσης "βάφεται" γκρι για να τονίσουμε την οικολογική καταστροφή και την απαξίωση της Γης.
Προσέξτε το χρώμα στη ΓΗ που στερείται το φυσικό της στην ταινία "ΚΟΚΚΙΝΗ ΕΡΗΜΟΣ" του ΜΙΚΕΛΑΝΤΖΕΛΟ ΑΝΤΟΝΙΟΝΙ με τη φωτογράφιση του CARLO DI PALMA.
Στη ταινία δεσπόζουν τα βιομηχανικά απόβλητα, η ρύπανση των ποταμιών, τα έλη, και οι μεγάλες εκτάσεις γης που βάφονται γκρίζες για να υποδηλώσουν την ασχήμια της σύγχρονης βιομηχανικής κοινωνίας και τη μονότονη και σπαταλημένη ύπαρξη της ηρωδιάς.
Όποτε το κόκκινο χρώμα εμφανίζεται στην ταινία, υποδηλώνει σεξουαλικό πάθος. Επίσης το κόκκινο -όπως και η χωρίς αγάπη σεξουαλικότητα- είναι ένα αναποτελεσματικό κάλυμμα του διαβρωτικού γκρίζου.
external image placeholder?w=292&h=223
Επίσης το ΧΡΩΜΑ χρησιμοποιείται πολλές φορές με έμφαση στην ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ του ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ
Δίνει εκφράσεις με το στυλ και την έντασή του, κρύβει συναισθήματα, υποσεινήδητα, εντάσεις.
Ακόμα το χρώμα έχει και καθαρά συμβολικό χαρακτήρα ψυχρά χρώματα (μπλε, πράσινα, μωβ βιόλες): εκφράζουν γαληνή, ηρεμία, επιφύλαξη. Επίσης τα ψυχρά χρώματα δεν μπαίνουν σε πρώτο πλάνο αλλά παραμένουν στο πίσω μότο στο φιλμ. Ζεστά χρώματα (κόκκινο, πορτοκαλί, κίτρινο): εκφράζουν διέγερση, επιθετικότητα, βία και συνήθως προτάσσονται στο μότο.
Σε πολλές επίσης ταινίες το ΧΡΩΜΑ γίνεται πολύ έντονο στο φιλμ για να κάνει τις δικές του υποδηλώσεις. Πολλές φορές σε έγχρωμες ταινίες βλέπουμε να παρεμβάλλονται ασπρόμαυρες σκηνές.
Αυτό γίνεται γιατί το "ΞΕΘΩΡΙΑΣΜΑ" θέλει να συμβολίσει κάποια πράγματα που έχει στο νου του ο Σκηνοθέτης.
Στην παραπανω ταινία του DE SICA που διαδραματίζεται στη ΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΙΤΑΛΙΑ του μεσοπολέμου, όλα ξεκινάνε μέσα στο έντονο χρώμα που αστράφτει και λαμπυρίζει. Στην πορεία όμως το χρώμα ξεθωριάζει και σταδιακά το γκρίζο και το μαύρο απλώνεται σε όλη την ταινία σαν αρρώστια. Αυτό ταυτίζεται σημειολογικά με την άνοδο και τη δράση του ΦΑΣΙΣΜΟΥ στη χώρα και στην Κοινωνία.
Τελος βλέπουμε τη μεγάλη και καθοριστική σημασία και του ΧΡΩΜΑΤΟΣ στη δομή και τη σημειολογία μιας Κινηματογραφικής ταινίας, το πόσο σημαντικό ρόλο παίζει σε αυτό που θέλει να αποδώσει και να πει με μια εικόνα ο δημιουργός Φύση, ρεαλισμός από τη μιά και Εξπρεσσιονισμός και συμβολισμοί από την άλλη.

Βιβλιογραφία: